ABD, Georgia eyaletindeki göçmen gözaltı merkezinde düzenlenen açlık grevinin başlatıcılarından İdris Mahmudov’u Rusya’ya sınır dışı etti. Çeçen olduğu belirtilen Mahmudov, yaklaşık 27 ay boyunca göçmen gözetiminde tutulmuştu. Mahmudov’un sınır dışı edilmesi, gözaltı koşullarını ve sığınma başvurularının ele alınışını protesto eden onlarca göçmenin açlık grevine başlamasından günler sonra gerçekleşti.
Rusya merkezli bağımsız haber kuruluşu Agentstvo’nun aktardığı bilgilere göre Mahmudov’un sınır dışı edildiği, gözaltındaki göçmenlerin yakınlarıyla iletişim kuran bir temsilcisi tarafından duyuruldu. Özgür Avrupa Radyosu’nun Rusça servisi Radio Svoboda’nın haberine göre Mahmudov, 11 Ekim’de Rusya’ya ulaştı. Mahmudov, sınır dışı edilme sürecinin 8 Ekim’de göçmen gözaltı merkezinden başka bir cezaevine nakledilmesiyle başladığını söyledi.
Kazakistan doğumlu ve Rusya vatandaşı olan Mahmudov, 13 Temmuz 2024’te Arizona eyaletindeki Nogales sınır kapısında ABD’ye giriş izni talep ederken gözaltına alınmıştı. O tarihten itibaren göçmen gözetiminde tutulan Mahmudov, ABD’de sığınma talebinde bulunmuştu. Yaklaşık 27 ay süren gözaltının ardından sınır dışı edilen Mahmudov, kendisine ABD’ye 10 yıl boyunca giriş yasağı getirildiğini belirtti.
Mahmudov’un sınır dışı edilme sürecinde Atlanta ve Miami üzerinden Fas’a, buradan da Rusya’ya ticari uçuşlarla gönderildiği bildirildi. Mahmudov, Rusya’ya dönüş yolculuğu sırasında yiyecek ve su verilmemesi nedeniyle bilincini kaybettiğini söyledi. Radio Svoboda’nın aktardığına göre Mahmudov, sınır dışı edilmeden kısa süre önce kendisine temyiz başvurusunun sonuçlanması beklendiği için gönderilemeyeceğinin söylendiğini ifade etti. Açlık grevine katılmasının ardından yetkililerin kendisini ülkeden çıkarmaya karar verdiğini öne sürdü.
Mahmudov’un sınır dışı edilmesi, Georgia eyaletindeki Folkston D. Ray James Göçmen İşlem Merkezi’nde başlatılan toplu açlık grevinin ardından geldi. Özel cezaevi işletmecisi GEO Group tarafından ABD Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza Dairesi (ICE) adına işletilen merkezdeki protesto 5-6 Ekim tarihlerinde başladı. The Guardian’ın aktardığı bilgilere göre açlık grevine katılanların sayısı en az 73’e ulaştı. Protestocular arasında Rusya’nın yanı sıra Çin, Sudan, Afganistan ve başka ülkelerin vatandaşları da bulunuyor.
Göçmenler, uzun süreli gözaltı uygulamasını ve merkezdeki koşulları protesto ediyor. Eylül ayında hazırlanan ve Rusça konuşan 14 göçmenin imzaladığı ortak başvuruda yetersiz sağlık hizmetleri, kötü yemekler, hijyen sorunları, uyku yoksunluğu ve görevlilerin hakaretleri gibi iddialar sıralandı. Başvuruda ayrıca bazı tutukluların aileleriyle ve avukatlarıyla iletişim kurmakta güçlük çektiği belirtildi. Göçmenler, suç işlemedikleri halde uzun süre özgürlüklerinden mahrum bırakıldıklarını ve sığınma başvurularının sonuçlanmasını beklerken ailelerinden ayrı yaşadıklarını vurguladı.
Protestoya katılan bazı göçmenlerin, açlık grevi öncesinde eylemden vazgeçmeleri yönünde tehdit edildiği ve daha sonra tecrit hücrelerine gönderildiği de bildirildi. The Insider’ın görüştüğü bir tutuklunun eşi, Rusya vatandaşlarının protestoya hazırlık sırasında baskıyla karşılaştığını aktardı. The Guardian ve diğer haber kuruluşlarının haberlerinde, merkez yönetiminin protestoya katılanlara yönelik uygulamalarıyla ilgili iddialara yer verildi. ICE ve GEO Group’un söz konusu iddialara ilişkin kamuoyuna açıklama yapıp yapmadığına dair haberlerde doğrulanmış bir yanıt bulunmuyor.
Mahmudov’un sınır dışı edilmesi, ABD’de sığınma talebinde bulunan Rusya vatandaşlarının karşılaştığı sorunları da yeniden gündeme getirdi. Rusya’dan gelen bazı sığınmacılar, sınırdan giriş yaptıktan sonra göçmenlik davalarının sonuçlanmasını beklerken serbest bırakılmak yerine gözaltı merkezlerine gönderiliyor. Radio Svoboda’nın haberinde, Rusya’ya sınır dışı edilen bazı kişilerin ülkeye dönüşlerinin ardından tutuklandığı da hatırlatıldı. Mahmudov’un Rusya’ya gönderilmesiyle sonuçlanan süreç, uzun süreli göçmen gözetimi, sığınma hakkı ve sınır dışı işlemlerine ilişkin tartışmaların sürdüğü bir dönemde gerçekleşti.
